GAZİ ÜNİVERSİTESİ
BİLGİSAYAR, AĞ ve BİLİŞİM KAYNAKLARI KULLANIM YÖNERGESİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Genel Hükümler
Amaç
Madde 1 - Bu
yönergenin amacı; Üniversitemizde bilimin dayanağı olan bilginin üretilmesi,
saklanması, korunması ve paylaşımı sürecinde bilgi ve iletişim kaynaklarımızın,
kullanıcılarımız tarafından etkin ve verimli kullanımını sağlayacak olan ilkeleri
belirlemektir.
Kapsam
Madde 2 –Yönerge; ayırım yapılmaksızın tüm
personel ve öğrencilerimiz ile kendilerine herhangi bir nedenle
bilişim kaynaklarımızı kullanma yetkileri verilen misafir, paydaş ve konuklarımızı kapsar.
Dayanak
Madde 3 – Yönerge, dayanağını; 5237
sayılı Türk Ceza Kanunu’nun , İkinci Kısım(Kişilere Karşı Suçlar), Dokuzuncu
Bölüm,Özel Hayata ve Hayatın Gizli Alanına Karşı Suçlar (132, 133, 135, 135,
136, 137, 138,139,140) Üçüncü Kısım (Topluma Karşı Suçlar ), Onuncu Bölümünde
(Bilişim Alanında Suçlar ) 243, 244, 245, 246 maddeleri, 5070 sayılı
“Elektronik İmza Kanunu ve 5651 sayılı “Internet Ortamında Yapılan Yayınların
Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında
Kanun”, ile 2547 sayılı kanunun 12.maddesinden alır.
Tanımlar
Madde 4– Yönergede geçen,
a)
Rektörlük: Gazi
Üniversitesi Rektörlüğünü,
b) Üniversite: Gazi
Üniversitesini,
c)
BİDB: Gazi Üniversitesi
Bilgi İşlem Daire Başkanlığını,
d) GaziNet: Gazi Üniversitesi'ne bağlı
Merkez ve tüm Birimlerine ait bilişim kaynaklarının bir bilgisayar ağı ile
birbirine bağlanması ile oluşan ve Üniversitemizi internet’e bağlayan ağı,
e)
Bilişim Kaynakları: Gazi
Üniversitesi'nin sahibi olduğu, yönettiği ya da elde tuttuğu herhangi bir
muhafaza ortamında bulunan veri dosyaları ve belgeleri de dahil olmak üzere
kurulu bilgisayarlar ve ilgili teknoloji ürünlerine ait donanım ve yazılım
ürünlerinin tamamını,
f)
İnternet: GaziNet‘ in de bağlı bulunduğu uluslararası bilgisayar
ağına verilen genel adı,
g) ULAKNET: GaziNet‘
in de bağlı olduğu ulusal akademik ağı,
h) Birimler: Gazi Üniversitesi
bilişim kaynaklarını kullanan ve/veya kullanıma sunan akademik ve idari
birimleri,
i)
Kullanıcılar: Gazi
Üniversitesi bilişim kaynaklarını
eğitim-öğretim, araştırma-geliştirme, yönetim ve hizmet faaliyetleri
çerçevesinde kullanan akademik ve idari görevlerdeki kadrolu, geçici veya
sözleşmeli personel ile öğrenimini herhangi bir yöntemle sürdürmekte olan
kayıtlı tüm ön lisans, lisans ve lisansüstü öğrencileri ve geçici veya kısıtlı
olarak sistemi kullanan bütün gerçek ve tüzel kişilikleri,
j)
IP: “İnternet protokol numarası” nı
ifade eder.
Bilişim
Kaynakları Kullanım Esasları
:
Madde 5–
Bilişim Kaynaklarının, Üniversitenin bilimsel araştırma, akademik, eğitim
etkinlikleri ile
hizmet sunumu ve yönetsel fonksiyonları için temel önemi olan, bilginin
üretimi, işlenmesi, depolanması, korunması ve iletişimi için kullanılması esastır.
Madde 6– Kullanıcılar, Üniversitemizin,
internet çıkışını sağlayan Ulusal Akademik Ağ ve Bilgi Merkezinin
(ULAKBİM) ağ yönetim birimi olan Ulusal Akademik Ağ (ULAKNET)
tarafından yürürlüğe konulan “ Kabul
Edilebilir Kullanım Politikası
Sözleşmesi” ne aykırı davranamaz.
Madde 7– Bilişim kaynakları Türkiye
Cumhuriyeti yasalarına, Üniversitemiz Yönetmelik ve Yönergelerine aykırı
faaliyetlerde bulunmak amacıyla kullanılamaz.
Madde 8– Kullanıcılar, bilişim
kaynaklarının kullanımında altyapıyı, donanımı ve yazılımı zarara uğratan,
tahrip edici, zedeleyici, bilgi ve
iletişim hizmetlerini kesintiye uğratacak, verimsiz çalışmasına yol açacak hiç bir girişimde bulunamaz.
Madde 9– Bilişim kaynaklarının
kullanıma sunumu ve kullanımı, bu kaynakların kullanım amaçları çerçevesinde
yapılır. Kaynakların kullanım yeri ve konumu bu kaynakları kullanıma sunan
birimlerin yöneticilerinden yetki ve olur alınmadan değiştirilemez.
Madde 10- GaziNet ve üzerindeki bilişim
kaynakları, sistem ya da ağ üzerindeki data/bilgi
ve/veya trafiğin izlenmesi, saklanması, transferi ve dağıtımı; başkalarına hat
kullanım olanağı vermeyecek oranda aşırı bant genişliği kullanımı; başarılı
olsun veya olmasın karşı tarafın izni olmadan bir başka bilgisayara, ağa veya
kullanıcının bilgilerine/verilerine ulaşmaya çalışmak, bu bilgileri izlemek,
araştırmak ve tahrip etmek, kullanıcılara ait giriş kodlarını elde etmeye veya
yaymaya çalışmak; GaziNet dahilindeki ya da
haricindeki bir sisteme, ağ kaynağına veya servisine saldırı amacıyla
kullanılamaz.
Madde 11- GaziNet ve üzerindeki bilişim
kaynakları, genel ahlak ilkelerine aykırı veya müstehcen materyal üretmek,
barındırmak, iletmek; gerçek dışı, sıkıntı ve rahatsızlık verici, gereksiz
korku yaratacak, iftira ve karalama mahiyetinde materyalin üretimi ve dağıtımı;
başkalarının fikri haklarını ihlal edici mahiyette materyalin dağıtımı,
bulundurulması ve ülkenin birlik ve
beraberliğine bölünmez bütünlüğüne aykırı siyasi, dini, etnik propaganda
amacıyla kullanılamaz.
Madde
12- Kullanıcılar ve birimler, bilgisayar ağı içerisindeki uçlara, BİDB' nın bilgisi dışında anahtarlama ve ağ cihazı/cihazları
takıp uç çoklama işlemi yapamazlar. Herhangi bir birim ağ ve kablolama
işlemleri tesisi ve bakımında mutlaka BİDB’dan görüş
ve onay almak zorundadır. Söz konusu işlemler için üstlenici müteahhit
ve taşeron firmalar ve görevlilerinin, BİDB yetkililerine danışmadan işe
başlamamalarına ilişkin kontrol ve sorumluluk ihaleye çıkan birim yönetiminin
sorumluluğundadır.
Madde
13- Kullanıcılar GaziNet içerisindeki
bilgisayarlarında; hukuki açıdan suç teşkil edecek belgeler , Bilgisayar ve ağ
güvenliğini yok edebilen, zarar verebilen belge ve yazılımlar kamu kurum veya kuruluşları ile gerçek/tüzel
kişiler hakkında karalama belgeleri, iftira mahiyetinde olan, gerçek dışı,
sıkıntı ve rahatsızlık verici hiçbir materyali
barındıramazlar.
Madde
14- Kullanıcılar,
elektronik ileti (e-posta) hesaplarına ait
kullanıcı adı ve şifresinin
sadece kendisinde olması gerektiğini,
bu türden özel gizlilik ve
güvenlik bilgilerini başkası ile
paylaşmayacağını veya şifresinin üçüncü kişilerce ele geçirilmesi durumunda
kendisi tarafından şifre değişikliği yapılabileceğini bildiğini ve önlemini
almak zorunda olduğunu kabul eder.
Madde 15- Kullanıcılar,
e-posta hesabını ticari, siyasi, dini, etnik ve kar amaçlı olarak kullanamaz. Çok
sayıda kullanıcıya, izinsiz olarak toplu halde reklam, tanıtım, duyuru v.b
amaçlı e-posta gönderemez. Bilimsel, akademik ve idari iş süreçlerine uygun
toplu duyurular ise Rektörlüğün iznine tabidir.
Yazılım
Telif Hakkı ve Lisans Politikası
Madde 16- Telif
hakkı ve patentlerle ilgili kanunların şekline ve ruhuna uymak ve böylelikle de
fikri hakları korumak ve pekiştirmek, Üniversite’nin politikasıdır.
Kullanıcılar, Üniversite mülkiyetindeki her türlü bilişim kaynaklarını bu politika çerçevesinde kullanacaklarını
kabul ederler.
Madde 17- BİDB,
Üniversite bünyesindeki bilgisayarlara, lisansı olmayan herhangi bir yazılım
yüklememektedir. Üniversite birimlerinde kullanılan yazılımlar lisans
anlaşmaları çerçevesinde edinilir. Üniversitemiz bünyesindeki personelin
kullanmakta olduğu diğer yazılımların lisans sorumluluğu kendilerine aittir.
Madde 18- Aksi
ifade edilmediği müddetçe, kullanıcılar bütün yazılımların telif haklarınca
korunduğunu bilir ve kabul ederler.
Madde 19- Üniversitede
kullanımda olan yazılımlar ortadan kaldırılamaz, koruma amacıyla yedekleme
uygulaması dışında kullanıcılar lisanslı yazılımın kopyalarını alamazlar.
İKİNCİ BÖLÜM
Bilişim Kaynakları Kullanımına İlişkin Yetki ve Sorumluluklar
Kullanıcı
ve Birim Sorumlulukları
Madde
20- Kullanıcılar, BİDB tarafından ilan edilerek gereksiz trafik yarattığı
ve GaziNET’in bilimsel ve akademik etkinlikler
anlamında sağlıklı çalışmasını engellediği için peer-to-peer ( P2P dosya paylaşım ) yazılımlarını kullanamaz. Söz konusu yazılımlar bilimsel amaç ile
kullanılacak ise BİDB 'dan kısıtlı ve geçici kullanım izni talep edilir.
Madde 21- GaziNet üzerinden Üniversitemizin e-posta sunucuları
haricindeki e-posta sunucuları kullanılarak mesaj gönderilemez. Üniversite
dışında e-posta hizmeti sağlayan kurum ve firmaların yalnızca web tabanlı
uygulamalarına izin verilir.
Madde
22 - Kullanıcılar, bilgisayar/ağ hesabını kullanarak eriştikleri, sundukları
ya da dağıttıkları bütün bilgilerden ve ağa bağlantı yaptıkları cihazlardan ve
bu cihazlarla yapılan her türlü kural dışı işlem ve eylemlerden sorumludur.
Madde
23 - Kullanıcılar, bu kaynakların kullanım amacı dışında üçüncü kişilere
kullandırılması durumunda ortaya çıkabilecek idari ve yasal sonuçlardan sorumludur.
Madde
24 - Birim, Bölüm, Topluluk ve
kişiler , kendi adlarına oluşturdukları
web sayfalarının içeriğinden sorumludur. Birim,Bölüm ve Topluluk veya
Grup niteliğindeki kişisel nitelikte olmayan sayfaların sorumluluğu ilgili web
sitesinin oluşturulmasını resmi yazı ile BİDB'dan
talep eden öğretim elemanı veya yöneticiye aittir.
Madde
25 – Kullanıcılar, kullandığı bilgisayarın güvenliğini sağlamaktan, güvenlik
eksikliğinden kaynaklanacak zararlardan , bu zararları azaltmak için koruyucu
yazılımları yüklemek, güncelliğini takip
etmek ve BİDB tarafından sunulan
güvenlik yazılımlarını yüklemek veya
yükletmekten de sorumludur.
Madde
26- BİDB, kullanıcıların
kurallara uygun hareket etmemeleri ve
hukuki şartların oluşması durumunda
kullanıcının mahremiyeti ve kişilik
hakları saklı kalmak koşulu ile GaziNet üzerindeki
sunucuların ilgili kayıtlarına girme ve raporlama yetkisine sahiptir.
Madde
27- Kullanıcı ve Birimler
öncelikle konuyla ilgili tüm Kanun,Yönetmelik ve
Yönergelerde belirtilen yasal yaptırımlara tabi olduklarını kabul ederler.
Kullanıcılar, Yönerge maddelerinin herhangi bir şekilde ihlal edilmesinden veya
maddeler halinde açıklanmamış olsa bile, konuya ilişkin mevcut ve çıkacak
yasalar kapsamında belirtilen tüm kısıtlama ve yaptırımlardan, etik kurallar
içindeki tüm kişisel haklar ve fiillerden sorumludur. İnternet etik kuralları
içerisindeki tüm evrensel kurallara da uymayı kabul ederler. Kullanıcı anılan kurallara uymadığı takdirde;
Uygulama ve Yaptırım maddesinde belirtilen hükümler uygulanır.
Madde
28- Bilişim kaynaklarının kullanımı ile ilgili olarak, sorunları
belirlemek, çözmek veya esaslara aykırı davranışları tespit etmek BİDB'nın sorumluluğundadır.
Kullanıma
Sunan Birimlerin Yetki , Kısıt ve Sorumlulukları
Madde
29 - BİDB, gerekli koşullar oluştuğunda GaziNet
hatlarının kullanımında kesinti ve
sıkıntı yaratan bilimsel ve akademik amaç taşımayan zararlı uygulamaları
engelleyebilir.
Madde 30– Üniversitemize bağlı bulunan
tüm birim yetkilileri kendi kullanıcılarının bu kurallara uygun davranmasından
sorumlu olup gerekli önlemleri almak
zorundadırlar.
Madde 31- GaziNet ağını kullanan bölüm veya birimler kendi kaynaklarının kullanımı ile ilgili giriş ve çıkış trafiğinden sorumludurlar. Bu
amaçla gerekli her türlü bilgilendirme, esaslara uyulmayan durumları ve
esaslara uymayan kullanıcıları ve kişileri belirleme, ilgili yaptırımları
uygulama işlerini BİDB’nın teknik desteği ve
işbirliğini de alarak yürütme sorumluluğunu taşırlar.
Madde 32- Rektörlük adına BİDB, teknik, yasal ve idari gelişmeler
doğrultusunda kullanım kuralları
üzerinde güncelleme yapabilir. Son durum
http://www.gazi.edu.tr/gazinet_kullanim.htm adresinden takip edilebilir.
Madde 33- BİDB,
bilgisayar ağında oluşabilecek güvenlik açıklarını asgari düzeye indirebilmek için,
kullanıcılara güvenlik yazılımları temin eder ve işletim sistemi
güncellemelerini ve yeniliklerini izleyerek kullanıcılarını bilgilendirir.
Madde 34- BİDB'nın bilgisi dışında hiçbir birim, kendi bünyesinde
tek bir bilgisayar arkasında IP çoğaltma işlemi yaparak, birçok makineyi bu
bilgisayar üzerinden internete çıkaramaz ve bilgisayarlarına BİDB'nın belirlediği IP grupları dışında IP atayamaz.
Madde 35- Birim ve kullanıcılar; BİDB’nın
binalarında kurduğu kablolama sistemi, ağ erişim
cihazları ve diğer teçhizat üzerinde yazılım veya donanım düzeyinde
değişiklikler yapamazlar. Gereklilik durumunda
BİDB ile irtibata geçilir. Aksi durumda sorumluluk Birim ve/veya
kullanıcıya aittir.
Madde 36- BİDB,
Gazi Üniversitesi tüzel kişiliğini ve GaziNet güvenliğini korumak amacıyla kendisine bağlı
tüm bilgisayarlar üzerinde yasalara
uygun olarak kısıtlayıcı ve engelleyici önlemler alma yoluna
başvurabilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli Hükümler
Uygulama
ve Yaptırım
Madde 37- Yönerge esaslarına uyulmadığının BİDB tarafından da tespit
edilmesinin ardından uygulanacak yaptırımlar şunlardır:
a)
Kullanıcı
sözlü veya yazılı olarak uyarılır.
Yaptırım konusu olan eylem bilim etiği ihlali kapsamında ise konu “Gazi
Üniversitesi Bilim Etik Kurulu” na iletilir ve Kurul kararına göre bilişim kaynaklarına erişimin geçici
engellenmesi, soruşturma açılması ve diğer yasal süreçler başlatılabilir.
Yaptırım konusu eylemin, Kurula gönderilmesi gerekmiyor ise, kullanıcının
eylemine göre GaziNet
kaynaklarına erişim geçici olarak kısıtlanabilir veya engellenebilir.
b) Kullanıcılarının
kasıt içeren eylemlerini tekrarlamaları durumunda bağlı bulundukları Birim, gerekli önlemlerin
alınması konusunda sözlü ve yazılı olarak uyarılır. Birim, uyarılara rağmen işbu yönerge
esaslarını uygulamaz ise GaziNet ve bilişim
kaynaklarını kullanması, gerekli tedbirler alınana kadar engellenir.
c)
Uygulanacak
yaptırımların düzeyi veya sırası belirtilen esaslara uyulmayan durumların
tekrarına, verilen zararın büyüklüğüne ve GaziNet,
ULAKNET ve internet ile bilişim kaynakları bütününde yaratılan olumsuz etki ve
tahribatın fazlalığına bağlı olarak
belirlenir. Kullanıcı hakkında duruma bağlı olarak, disiplin cezası, akademik
ihraç, iş akdinin feshi de dahil olmak üzere değişik yaptırımlar uygulanabilir.
d) Yönerge
esasları ihlalleri Rektörlük ilgili ve yetkili kanalları yoluyla işleme
konulur.
Madde
38- Üniversite bilişim kaynaklarını kullanan kullanıcı işbu Yönerge
maddelerini kabul eder. Kullanıcılar
ayrıca Yönergenin ilgili olduğu
Kanun ve Yönetmeliklere de aykırı davranamazlar.
Madde
39- Kullanıcı eylemi/eylemleri, yürürlükte olan ilgili Kanunlara aykırı
ise ceza davasına yol açabilir.
Yürürlük
Madde 40- İşbu Yönerge, Gazi Üniversitesi
Yönetim Kurulunun 09.10.2007 tarih ve 11
sayılı toplantısında kabul edilerek yürürlüğe girmiştir.
Yürütme
Madde 41- İşbu Yönerge hükümlerini Gazi
Üniversitesi Rektörü yürütür.